انواع سیستم های سرمایشی
سیستم های سرمایشی نقش مهمی در تعدیل گرمای طاقت فرسای فصل تابستان به خصوص در مناطق خشک و مرطوب ایران ایفا می کنند. با گرم تر شدن زمین و خشکسالی های پی در پی فصل گرما از 3 ماه به 5 ماه افزایش یافته است و این موضوع علاوه بر نگرانی های زیست محیطی و مصرف بالای انرژی، بروز بیماری هایی چون گرما زدگی و تشدید بیماری های تنفسی و قلبی را به همراه خواهد داشت. بنابراین انتخاب سیستم سرمایشی مناسب می تواند علاوه بر صرفه جویی در انرژی، گرمای محیط را تعدیل کند به شرط آنکه انتخاب سیستم سرمایشی متناسب با نوع محیط، شرایط اقلیمی، معماری ساختمان، بودجه مورد نظر و حتی سبک زندگی ساکنین انجام شود. پس می بایست گفت که انتخاب سیستم سرمایشی کار چندان ساده ای نیست!
اما جای نگرانی نیست زیرا قرار است در این مطلب از سایت تاپ سان به صورت کامل در مورد انواع سیستم های سرمایشی توضیحات جامعی را به شما ارائه نماییم تا ضمن آشنایی با تمامی تجهیزات و دستگاه های خنک کننده هوا با بررسی و مقایسه ویژگی های هر کدام از آنها یک انتخاب و خرید آگاهانه داشته باشید.
سیستم سرمایشی چیست؟
به زبان ساده؛ سیستم های سرمایشی دستگاه ها و تجهیزاتی هستند که دمای محیط را کاهش می دهند. در واقع این سیستم ها با انتقال گرما از داخل فضا به بیرون، باعث خنک شدن محیط می شوند. مکانیزم کاهش دما در هر کدام از انواع سیستم های سرمایشی متفاوت از دیگری است؛ به عنوان مثال برخی از خنک کننده ها مانند کولر آبی بر پایه تبخیر آب کار میکنند، در حالی که برخی دیگر مانند کولر گازی و چیلر از چرخه تبرید مکانیکی استفاده می کنند.
سیستم های سرمایشی از کولر آبی و کولر گازی گرفته تا چیلر، داکت اسپلیت، فنکوئل و سیستم های ترکیبی هر کدام دارای ویژگی ها و محدودیت هایی هستند که انتخاب هر کدام از آنها باید با در نظر گرفتن چند معیار اعم از نوع اقلیم، مساحت، نوع کاربرد، بودجه، معماری بنا، مصرف انرژی، و امکان نصب صورت گیرد.
دستهبندی انواع سیستم های سرمایشی
برای اینکه بتوانید انتخاب راحتتری داشته باشید لازم می دانیم که ابتدا سیستم های سرمایشی را در یک دسته بندی ارائه نماییم و سپس ویژگی ها و همچنین محدودیت های هر کدام از آنها را با شما در میان بگذاریم؛ سیستم های سرمایشی معمولاً به چند گروه اصلی تقسیم میشوند اعم از :
- سیستم های سرمایشی تبخیری
- سیستم های سرمایشی تراکمی
- سیستم های سرمایشی مرکزی
- سیستم های سرمایشی ترکیبی
سیستم سرمایشی تبخیری
این سیستم های خنک کننده با تبخیر آب، گرما را از محیط جذب می کنند. این عمل موجب کاهش دما و خنک شدن محیط می شود. کولرهای آبی از این فرایند برای خنک کردن فضا استفاده می کنند. در واقع این سیستم های سرمایشی تبخیری یکی از ساده ترین و کم هزینه ترین تجهیزات سرمایشی می باشند که بیشتر برای مناطق خشک کارایی قابل قبولی دارند.
اما جدای از هزینه خرید و نصب کم و مصرف پایین برق این کولرهای آبی، افزایش رطوبت محیط یکی از مهمترین معایب این سیستم سرمایشی می باشد که سبب شده است بیشتر برای خانه ها، کارگاه ها و فضاهای باز یا نیمه باز در مناطق خشک مورد استفاده قرار گیرد.
| مزایا | معایب |
|
|
|
|
|
|
|
|
سیستم سرمایشی تراکمی
سیستم های سرمایش تراکمی با استفاده از مبرد دمای محیط را کاهش می دهند. برای فهم راحت تر و بهتر باید بگوییم مبرد همان گاز مخصوصی است که در یخچال فریزرها از آن استفاده می شود؛ در واقع با سیستم های سرمایشی تراکمی انگار شما در یک یخچال بزرگ زندگی می کنید! مبرد گرمای داخل محیط را جذب کرده و پس از فشرده شدن و دفع گرما، دوباره وارد چرخه میشود.
این سیستم های سرمایشی که شامل کولرهای گازی اسپیلت، داکت اسپیلت و مینی چیلر می شوند از رایج ترین نوع تجهیزات خنک کننده در در ساختمان های مسکونی، اداری و تجاری هستند. این تجهیزات برای مناطق مرطوب مانند شمال کشور که هوای شرجی و مرطوبی دارد انتخاب مناسبی می باشد. زیرا با گرفتن رطوبت محیط هوایی خشک و خنک تولید میکنند که برای افرادی که در این مناطق زندگی می کنند بسیار دلپذیر خواهد بود. اما در کنار این محاسن، معایب و محدودیت هایی از جمله هزینه خرید و نصب بالا، مصرف زیاد برق، و سرویس دوره ای را نیز دارد. در جدول زیر کولر گازی، داکت اسپلیت و مینی چیلر را به صورت کلی مقایسه نموده ایم:
| سیستم | مزایا | معایب | مناسب برای |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
سیستم سرمایشی مرکزی
برای مجتمع ها و ساختمان های بزرگ معمولا از یک سیستم سرمایش مرکزی استفاده می کنند. بهره مندی از سیستم های سرمایشی مرکزی در هتل ها، بیمارستان ها، برج ها، مجتمع های تجاری و ساختمان های اداری بزرگ هم از منظر میزان مصرف انرژی و هم از نظر یکپارچگی و کنترل سرمایش گزینه مناسبی می باشند. با حذف دستگاه های تهویه متعدد از نمای ساختمان، ارزش معماری بنا حفظ می شود و از سوی دیگر ساختمان هایی که دارای تجهیزات پیشرفته سرمایشی / گرمایشب و تاسیسات مرکزی هستند قیمت فروش و اجاره بالاتری دارند و این یعنی ارزش افزوده ای برای آن ساختمان!
در کنار این محاسن بدون شک محدودیت ها و معایبی نیز وجود دارد که می بایست به آن پرداخته شود:
- هزینه اولیه بالا
- نیاز به طراحی و اجرای تخصصی
- تعمیر و نگهداری پیچیدهتر
چیلرها یکی از تجهیزات سرمایشی مرکزی می باشند که از طریق چرخه تبرید تراکمی یا جذبی، آب را خنک کرده و آن را به سیستم های توزیع مانند فنکویل ها یا هواسازها منتقل میکنند. چیلرها دارای انواع متعددی می باشند که بر اساس نوع مکانیسم تبرید و یا نوع خنککننده کندانسور به تراکمی / جذبی و هوا خنک و آب خنک تقسیم می شوند.
در دسته بندی سیستم های سرمایشی مرکزی سیستم VRF/VRV نیز یکی از بهترین گزینه ها می باشد زیرا این سیستم خنک کننده از تکنولوژی اینورتر و جریان متغیر مبرد، استفاده کرده و توانایی تأمین همزمان سرمایش و گرمایش را در بخش های مختلف یک ساختمان را دارا می باشد. از سوی دیگر مصرف انرژی بهینه، عملکرد بیصدا، فضای اشغالی کم این سیستم سرمایشی / گرمایشی را به گزینه ای ایده آل برای مجتمع های لوکس و مدرن تبدیل کرده است.
سیستم سرمایشی ترکیبی
استفاده از سیستم های سرمایشی ترکیبی برای افزایش بازدهی و مصرف کمتر انرژی یکی از راهکارهایی است که در ساختمان ها و مجتمع های بزرگ کارساز خواهد بود. استفاده از دو یا چند سیستم سرمایشی به صورت هم زمان یا مکمل یکدیگر موجب می شود که بهترین عملکرد در شرایط مختلف آب و هوایی و ساعات متفاوت مصرف حاصل شود. درست است که پیاده سازی و نصب این سیستم ترکیبی در ابتدا هزینه بالایی را طلب کند اما در بلندمدت، صرفه جویی حاصل شده در مصرف انرژی و کاهش هزینه های تعمیر و نگهداری، به مراتب از هزینه اولیه بیشتر خواهد بود و سرمایهگذاری را کاملاً توجیه میکند.
چگونه بهترین سیستم سرمایشی را انتخاب کنیم؟
همان طور که در ابتدای مقاله نیز به آن اشاره کردیم شما برای انتخاب نوع مناسب سیستم سرمایشی می بایست به چندین شاخصه و معیار توجه نمایید تا بهترین گزینه را انتخاب کنید و هزینه های اضافی را به حداقل برسانید. مهمترین معیارها در انتخاب سیستم سرمایشی مناسب عبارتند از:
- توجه به اقلیم و شرایط آب و هوایی : اولین معیار نوع اقلیم می باشد؛ در مناطق خشک، کولر آبی میتواند انتخابی اقتصادی باشد. اما در مناطق مرطوب مانند شمال کشور، سیستم های تراکمی مانند اسپلیت یا چیلر کارایی بیشتری دارند.
- متراژ فضا : متراژ کلی ساختمان نیز در انتخاب نوع سیستم سرمایشی بسیار مهم است؛ به عنوان مثال برای اتاق های کوچک، اسپلیت یا کولر آبی مناسب است. اما برای ساختمان های بزرگ، سیستم مرکزی یا داکت اسپلیت گزینه بهتری خواهد بود.
- مصرف انرژی : حتما دستگاه ها و تجهیزاتی را انتخاب نمایید که دارای مصرف برق و انرژی کمتری باشند. این مورد هم به لحاظ هزینه و هم به لحاظ زیست محیطی بسیار حائز اهیمت است.
- بودجه : میزان هزینه و بودجه ای که شما برای خرید سیستم خنک کننده و سرمایشی در نظر دارید هم یکی از معیارهای تعیین کننده می باشد؛ شما می بایست به هزینه اولیه و ثانویه توجه نمایید چرا که برخی سیستم ها هزینه اولیه کمتری دارند، اما ممکن است در بلندمدت هزینه بیشتری را ایجاد کنند.
- نوع کاربری: در آخر نوع کاربری نیز باید مورد توجه قرار گیرد. بدیهی است که نیاز یک خانه مسکونی با یک بیمارستان، فروشگاه یا کارخانه کاملاً متفاوت است.
در نهایت اگر هنوز تصمیم گیری برای انتخاب یک سیستم خنک کننده مناسب برای شما سخت است کافی است با ما تماس حاصل نمایید تا راهنمایی و مشاوره های لازم را در این زمینه به شما همراهان ارائه نماییم.
نتیجه گیری
خرید و انتخاب یک سیستم سرمایشی مناسب نیازمند آگاهی از انواع سیستم ها و تجهیزات سرمایشی موجود در بازار می باشد که ما در این مقاله به صورت کامل و جامع به معرفی انواع سیستم های سرمایشی، نحوه عملکرد، مزایا، معایب و کاربردهای هر یک پرداختیم. در نهایت، بهترین سیستم سرمایشی سیستمی است که با شرایط اقلیمی، نوع کاربری، بودجه و نیاز واقعی شما هماهنگ باشد. انتخاب آگاهانه علاوه بر کاهش هزینه های انرژی و نگهداری، راحتی و آسایش را برای شما به همراه خواهد داشت.
